Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường ngày càng phát triển mở rộng, tỉnh Điện Biên – một địa bàn có vị trí chiến lược quốc phòng và giao thương biên mậu quan trọng tại vùng địa đầu Tây Bắc – đang phải đối mặt với làn sóng buôn lậu, gian lận thương mại và đặc biệt là vấn nạn sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng. Sự bùng nổ của công nghệ thông tin cùng các phương thức kinh doanh trên không gian mạng đã biến mặt trận đấu tranh chống tội phạm kinh tế tại đây trở nên cam go hơn bao giờ hết. Hàng giả không chỉ lũng đoạn thị trường, gây thất thu ngân sách mà còn trực tiếp đe dọa đến sức khỏe của người tiêu dùng và triệt tiêu động lực phát triển của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
Thực trạng đáng báo động và diễn biến phức tạp tại thị trường Điện Biên
Điện Biên là địa phương có đường biên giới kéo dài, địa hình đồi núi phức tạp và hệ thống cửa khẩu, lối mở thông thương với các nước láng giềng. Lợi dụng những đặc điểm tự nhiên và xã hội này, các đối tượng buôn lậu và kinh doanh bất chính đã liên tục tìm cách tuồn các mặt hàng giả, hàng nhái, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ từ bên kia biên giới hoặc từ các trung tâm phân phối lớn trong nội địa về tiêu thụ tại địa bàn tỉnh.
Báo cáo từ các cơ quan quản lý thị trường cho thấy, tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất và kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng trong thời gian qua tiếp tục có những diễn biến vô cùng phức tạp. Đáng chú ý, các mặt hàng bị làm giả, làm nhái không còn gói gọn ở các mặt hàng xa xỉ phẩm mà đã lan rộng sang tất cả các nhóm ngành hàng thiết yếu, gắn liền với đời sống sinh hoạt, sản xuất hàng ngày của người dân. Từ lương thực, thực phẩm bao gói sẵn, bánh kẹo, hoa quả, các loại thịt gia súc, gia cầm, hải sản đông lạnh cho đến các mặt hàng kỹ thuật, công nghiệp phụ trợ như phụ tùng xe máy, quần áo thời trang, kính mắt… đều xuất hiện hàng giả.
Sự xuất hiện của hàng giả, hàng nhái tại một tỉnh miền núi như Điện Biên mang lại những hệ lụy đặc biệt nghiêm trọng. Do trình độ dân trí ở một số vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn hạn chế, cộng với tâm lý chuộng hàng giá rẻ, người dân rất dễ trở thành nạn nhân của các thủ đoạn lừa đảo thương mại. Nhiều mặt hàng thực phẩm quá hạn sử dụng, không rõ nguồn gốc xuất xứ hoặc bị biến đổi chất lượng vẫn được trà trộn, bày bán công khai tại các chợ phiên, chợ vùng cao, gây nguy cơ ngộ độc và ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe của cộng đồng. Đồng thời, các sản phẩm cơ khí, phụ tùng xe máy giả mạo nhãn hiệu lớn khi đưa vào lưu thông không chỉ nhanh hỏng hóc mà còn tiềm ẩn nguy cơ cao gây ra các tai nạn giao thông nghiêm trọng trên các cung đường đèo dốc hiểm trở của vùng Tây Bắc.
Lực lượng chức năng ra quân quyết liệt – Những con số biết nói
Trước thực trạng phức tạp đó, dưới sự chỉ đạo sát sao của UBND tỉnh và Tổng cục Quản lý thị trường, Sở Công Thương tỉnh Điện Biên đã chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường (QLTT) phối hợp chặt chẽ với các ngành chức năng như Công an, Hải quan, Biên phòng và Ban Chỉ đạo 389 địa phương tăng cường công tác quản lý địa bàn, bám sát diễn biến cung cầu hàng hóa, lập các kế hoạch chuyên đề đấu tranh trực diện.
Theo số liệu tổng hợp từ Chi cục QLTT tỉnh Điện Biên, tính trong giai đoạn từ đầu năm đến nay (cụ thể từ ngày 1/12/2025 đến ngày 14/6/2026), lực lượng chức năng đã triển khai tổng cộng 233 vụ kiểm tra theo các kế hoạch định kỳ, kế hoạch chuyên đề và kiểm tra đột xuất. Con số này thể hiện sự gia tăng đột biến, tăng tới 238% so với cùng kỳ năm trước, minh chứng cho tinh thần quyết liệt, không khoan nhượng của các chiến sĩ trên mặt trận chống gian lận thương mại.
Qua quá trình sàng lọc, kiểm tra chi tiết, lực lượng chức năng đã phát hiện và ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 126 vụ vi phạm (tăng 72% so với cùng kỳ). Các hành vi sai phạm bị lật tẩy chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực nóng như: Vi phạm an toàn vệ sinh thực phẩm, không niêm yết giá hoặc niêm yết giá sai quy định, vi phạm sở hữu công nghiệp (hàng giả mạo nhãn hiệu), và sai phạm trong lĩnh vực y tế, dược phẩm. Tổng số tiền xử phạt nộp ngân sách Nhà nước đạt con số ấn tượng trên 500 triệu đồng, tăng tới 140% so với cùng kỳ năm trước.
Đặc biệt, công tác tịch thu và tiêu hủy hàng hóa vi phạm được thực hiện rất triệt để nhằm ngăn chặn tận gốc việc hàng giả quay trở lại lưu thông trên thị trường. Lực lượng chức năng đã buộc tiêu hủy lượng hàng hóa vi phạm có tổng trị giá trên 156 triệu đồng. Danh mục hàng hóa bị tiêu hủy phản ánh rõ nét sự đa dạng và mức độ nguy hại của hàng lậu, hàng giả hiện nay, bao gồm:
Về mặt hàng thực phẩm: 637 đơn vị thực phẩm bao gói sẵn; 82kg bánh quẩy kém chất lượng; 384kg hoa quả các loại không rõ nguồn gốc; và đặc biệt là 1.692kg gia súc, gia cầm, hải sản cùng các sản phẩm từ gia súc, gia cầm không có giấy tờ kiểm dịch, bốc mùi hôi thối hoặc không rõ nguồn gốc xuất xứ.
Về mặt hàng công nghiệp, kỹ thuật: 301 đơn vị phụ tùng xe máy giả mạo tinh vi các nhãn hiệu nổi tiếng đã được bảo hộ như HONDA, YAMAHA và giả mạo hình ảnh của KEIHIN.
Về mặt hàng tiêu dùng, thời trang: 151 sản phẩm quần áo, giày dép, kính mắt giả mạo trắng trợn các nhãn hiệu toàn cầu như ADIDAS và Ray-Ban.
Song song với biện pháp răn đe bằng xử phạt, Chi cục QLTT tỉnh Điện Biên, dưới sự điều hành của Ông Nguyễn Minh Cường (Chi cục trưởng), đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Lực lượng QLTT đã trực tiếp xuống từng địa bàn, lồng ghép trong quá trình kiểm tra để vận động các thương nhân, tiểu thương tại các chợ truyền thống và trung tâm thương mại ký cam kết: Không tham gia, không tiếp tay cho việc sản xuất, mua bán hàng cấm, hàng giả, hàng lậu và hàng kém chất lượng. Nhiều tiểu thương tiêu biểu, như chị Nguyễn Thị Hà (phường Điện Biên Phủ), đã chủ động thay đổi tư duy kinh doanh, cam kết chỉ nhập hàng từ các nhà phân phối chính thống, có uy tín để tự bảo vệ mình và bảo vệ khách hàng.
Thủ đoạn tinh vi trong kỷ nguyên số – Thách thức lớn cho nhà quản lý
Dù đã đạt được những kết quả rất đáng khích lệ, song cuộc chiến chống hàng giả tại Điện Biên vẫn đang đối mặt với những thách thức mang tính thời đại. Thủ đoạn của các đối tượng tội phạm kinh tế không còn dừng lại ở phương thức truyền thống mà đã chuyển dịch mạnh mẽ sang không gian số, tạo nên những khó khăn chưa từng có cho công tác quản lý và kiểm soát.
1. Sự ẩn mình trên các sàn thương mại điện tử và mạng xã hội Các đối tượng không cần mở cửa hàng lớn hay kho bãi cố định tại địa phương. Chúng tận dụng các tài khoản ảo trên các nền tảng Facebook, TikTok, Shopee, Lazada để đăng tải hình ảnh sản phẩm chính hãng nhưng khi giao hàng lại là hàng giả, hàng nhái. Việc giao dịch thông qua các đơn vị chuyển phát nhanh, thu tiền hộ (COD) khiến lực lượng chức năng rất khó xác định được danh tính thực sự của kẻ bán cũng như địa điểm tập kết hàng hóa thực tế.
2. Công nghệ sao chép tinh vi vượt bậc Bằng các công nghệ in ấn hiện đại, các đối tượng có thể làm giả từ nhãn mác, bao bì cho đến các loại tem chống hàng giả thông thường (như tem giấy, tem hologram 2D/3D). Những con tem giả này được in ấn sắc nét, khiến người tiêu dùng bằng mắt thường hoàn toàn không thể phân biệt được thật – giả. Thậm chí, các chứng nhận chất lượng, giấy kiểm định cũng bị các đối tượng làm giả bằng kỹ thuật tinh vi để đánh lừa lòng tin của người mua hàng.
3. Sự thụ động của doanh nghiệp bị làm giả Nhiều doanh nghiệp sở hữu thương hiệu khi bị làm giả sản phẩm tại các thị trường tỉnh lẻ thường có tâm lý ngại can thiệp, ngại phối hợp với cơ quan chức năng vì sợ tốn kém chi phí hoặc sợ ảnh hưởng đến thông tin truyền thông của thương hiệu. Sự thiếu chủ động này vô hình trung đã tạo điều kiện cho các đối tượng làm giả tự do hoành hành, chiếm lĩnh thị phần và bóp nghẹt uy tín của chính doanh nghiệp sản xuất chân chính.
Giải pháp công nghệ cao – Lối thoát duy nhất cho bài toán chống hàng giả
Trước những thủ đoạn tinh vi của tội phạm kinh tế trong kỷ nguyên số, các phương pháp bảo vệ thương hiệu truyền thống đã hoàn toàn mất đi tác dụng. Giới chuyên gia nhận định: Để bảo vệ uy tín thương hiệu, dòng doanh thu và quyền lợi người tiêu dùng, doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào các cuộc tuần tra của lực lượng chức năng mà phải tự trang bị “vũ khí bảo mật công nghệ” cho chính sản phẩm của mình trước khi đưa ra thị trường.
Một trong những giải pháp mang tính cách mạng, được xem là chiếc “chứng minh thư số” không thể làm giả cho sản phẩm chính là việc ứng dụng hệ thống tem chống hàng giả thông minh dựa trên nền tảng số hóa.
Thay vì sử dụng các loại tem giấy thô sơ vốn dễ bị bắt chước, việc sử dụng giải pháp tem chống hàng giả công nghệ cao ứng dụng mã QR Code biến đổi (QR Code động) sẽ giúp doanh nghiệp thiết lập một hàng rào bảo mật tuyệt đối. Mỗi sản phẩm khi xuất xưởng sẽ mang một mã định danh duy nhất được lưu trữ trên hệ thống điện toán đám mây. Người tiêu dùng chỉ cần một thao tác quét mã đơn giản bằng điện thoại thông minh là có thể xác thực nguồn gốc sản phẩm ngay lập tức, ngăn chặn hoàn toàn nguy cơ mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng trôi nổi trên thị trường.
Smartcheck – Người đồng hành tin cậy bảo vệ thương hiệu Việt trước bão hàng giả
Được biết đến là một trong những đơn vị tiên phong, uy tín hàng đầu trong lĩnh vực cung cấp giải pháp công nghệ bảo mật tại Việt Nam, Smartcheck tự hào mang đến hệ sinh thái chống hàng giả toàn diện, giúp các doanh nghiệp đứng vững trước làn sóng xâm phạm sở hữu trí tuệ khốc liệt như hiện nay.
Giải pháp tem chống hàng giả của Smartcheck sở hữu những tính năng ưu việt vượt trội mà các giải pháp thông thường trên thị trường không thể có được:
Công nghệ mã hóa QR Code động (Variable QR Code): Mỗi con tem Smartcheck chứa một mã QR hoàn toàn duy nhất và được phủ một lớp cào bảo mật. Thuật toán mã hóa độc quyền đảm bảo không một máy in hay thiết bị quét nào có thể sao chép hoặc tái tạo lại mã này. Một khi mã đã được quét và xác thực thành công bởi người tiêu dùng, hệ thống sẽ tự động ghi nhận và khóa quyền xác thực lần hai cho các sản phẩm trùng mã, đập tan thủ đoạn photocopy tem thật dán lên hàng giả của các đối tượng bất chính.
Xác thực nhanh chóng, trải nghiệm tối ưu: Người tiêu dùng không cần tải các phần mềm phức tạp, chỉ cần dùng camera điện thoại hoặc các ứng dụng phổ biến như Zalo, quét mã QR Smartcheck là hệ thống sẽ lập tức trả về kết quả xác thực hàng chính hãng cùng toàn bộ thông tin nguồn gốc, ngày sản xuất, hạn sử dụng chỉ trong 0.5 giây.
Hệ thống cảnh báo sớm vị trí hàng giả thông minh: Đây là vũ khí độc quyền của Smartcheck. Khi có đối tượng cố tình quét thử một con tem giả hoặc tem đã bị trùng lặp, hệ thống máy chủ của Smartcheck sẽ lập tức định vị tọa độ GPS, thời gian và thiết bị đang thực hiện hành vi đó. Hệ thống sẽ ngay lập tức gửi cảnh báo tự động về cho ban quản trị của doanh nghiệp. Dựa trên bản đồ cảnh báo trực quan này, doanh nghiệp có thể biết chính xác sản phẩm của mình đang bị làm giả, làm nhái tại khu vực nào (ví dụ tại thị trường Điện Biên hay các vùng biên giới) để kịp thời cung cấp thông tin, phối hợp với lực lượng Công an và Quản lý thị trường tiến hành triệt phá tận gốc.
Tích hợp quản trị chuỗi cung ứng và chăm sóc khách hàng (CRM): Bên cạnh chức năng cốt lõi là chống giả, tem chống hàng giả Smartcheck còn tích hợp các phân hệ quản lý kho, chống tràn hàng, lấn vùng giữa các đại lý phân phối. Đồng thời, đây cũng là kênh tương tác trực tiếp giúp doanh nghiệp kích hoạt bảo hành điện tử, triển khai chương trình khuyến mãi trúng thưởng (Lucky Draw) để thu hút và giữ chân khách hàng một cách hiệu quả, tiết kiệm tối đa chi phí Marketing.
Những số liệu bắt giữ hàng tấn thực phẩm bẩn, hàng trăm phụ tùng xe máy và quần áo giả mạo tại Điện Biên thời gian qua là minh chứng rõ ràng cho thấy rủi ro thị trường luôn cận kề. Đầu tư giải pháp tem chống hàng giả Smartcheck chính là bước đi chiến lược sống còn, giúp doanh nghiệp bảo vệ tài sản trí tuệ, khẳng định uy tín thương hiệu vững vàng và chung tay cùng toàn xã hội đẩy lùi vấn nạn hàng giả, hàng nhái.
Doanh nghiệp hãy chủ động hành động để bảo vệ thương hiệu của mình ngay hôm nay!
